@nuravi304: #🦟 ඔයාට කවදහරි ඩෙංගු (Dengue) හැදිලා තියෙනවද? ඒක කොච්චර කරදර ලෙඩක්ද කියලා දන්නවනම් මේ කතාව ඔයාට ගොඩක් වැදගත් වෙයි. ඩෙංගු (Dengue) කියන්නේ කරදරකාරී උණක් (fever). හැම අවුරුද්දකම ගොඩක් අය මේකට අහුවෙනවා. සමහර වෙලාවට නම් ඒක ඒ තරම් ගණන් ගන්න දෙයක් නෙවෙයි. ඒත් සමහර වෙලාවට ඒක ජීවිතේටත් අනතුරක් වෙන්න පුළුවන්. ඒක නිසා තමයි ඩෙංගු (Dengue) ගැන අපි හරියට දැනගෙන ඉන්න එකත්, ඒකෙන් බේරෙන්න පුළුවන් විදිය ගැන දැනගෙන ඉන්න එකත් ගොඩක් වැදගත් වෙන්නේ. 🦠 ඩෙංගු හැදෙන්නේ මොකෙන්ද? ඩෙංගු උණ (Dengue fever) ඇතිවෙන්නේ ඩෙංගු වෛරසයක් (Dengue virus) අපේ ඇඟට ඇතුල් වුණාම. මේ වෛරසය අපේ ඇඟට ගේන්නේ කවුද දන්නවද? අර කරදරකාරී මදුරුවෝ තමයි මේ වැඩේ කරන්නේ. විශේෂයෙන්ම ඊඩිස් ඊජිප්ටයි (Aedes aegypti) කියන මදුරුවා තමයි මේකට වැඩියෙන්ම සම්බන්ධ වෙන්නේ. ඔයාලා දැකලා ඇතිනේ මේ මදුරුවා දිවා කාලයේදී තමයි වැඩියෙන්ම දෂ්ට කරන්නේ. ඒ වගේම ගෙවල් අවට තියෙන වතුර පිරුණු බඳුන්වල තමයි එයා බිත්තර දාලා පැටව් ගහන්නේ. 🤒 ඩෙංගු හැදුනම මොන වගේ ලක්ෂණ පෙන්නුම් කරනවද? ඩෙංගු (Dengue) හැදුනම එක එක අයට එක එක විදියේ ලක්ෂණ තමයි පෙන්නුම් කරන්නේ. සමහර අයට පොඩි උණක් විතරක් ඇවිත් සනීප වෙලා යනවා. ඒත් තවත් සමහර අයට නම් හරිම අමාරු වෙනවා. අපි බලමු ඩෙංගු හැදුනම සාමාන්‍යයෙන් දකින්න ලැබෙන ලක්ෂණ මොනවද කියලා: තද උණක් එනවා : එකපාරටම ඇඟ රත් වෙලා උණ වැඩි වෙනවා. මේ උණ දවස් දෙක තුනක් නැත්නම් සතියක් විතර යන්න පුළුවන්. ඔළුව හරිම රිදෙනවා (Severe headache): ඇස් වටේට දරුණු විදියට ඔළුව රිදෙනවා. හරියට ඔළුව කුඩු කරලා දානවා වගේ දැනෙන්නේ. ඇඟපතත් රිදෙනවා (Body aches): සන්ධිවලයි, මාංශ පේශිවලයි හරිම වේදනාවක් දැනෙනවා. ඒක තමයි මේකට "බිඳුණු අස්ථි උණ" (Break-bone fever) කියලත් කියන්නේ. ඇඟේ රතු ලප එනවා (Skin rash): උණ (fever) ටිකක් අඩු වුණාට පස්සේ ඇඟේ රතු පාට ලප (rash) එන්න පටන් ගන්නවා. මුලින් පොඩි තිත් වගේ ඇවිත් පස්සේ මුළු ඇඟ පුරාම පැතිරෙන්න පුළුවන්. කන්න බොන්න හිතෙන්නේ නැහැ (Nausea and vomiting): ඔක්කාරය එනවා, වමනය යන්නත් පුළුවන්. බඩගින්නක් දැනෙන්නේ නැහැ. ඇස් රතු වෙනවා (Red eyes): සමහර වෙලාවට ඇස් රතු පාටට හැරෙනවා. දරුණු ඩෙංගු (Severe Dengue) වුණොත් මේ ලක්ෂණවලට අමතරව තවත් දේවල් වෙන්න පුළුවන්: දරුණු බඩේ කැක්කුම නොනවත්වා වමනේ යනවා නාසයෙන්, කටින්, විදුරුමස්වලින් ලේ එනවා ඇඟේ තැනින් තැන රතු පාට, දම් පාට ලප එනවා හුස්ම ගන්න අමාරු වෙනවා ඇඟ හරිම දුර්වල වෙනවා, ක්ලාන්ත ගතිය දැනෙනවා ඔයාට හරි ඔයා දන්න කාටහරි මේ වගේ ලක්ෂණ තිබුණොත් පරක්කු වෙන්නේ නැතුව වෛද්‍යවරයෙක් ළඟට යන්න ඕනේ. මොකද ඩෙංගු (Dengue) සමහර වෙලාවට ජීවිතයටත් අනතුරුදායක වෙන්න පුළුවන්. 🩺 ඩෙංගු කියලා හරියටම දැනගන්නේ කොහොමද? ඩෙංගු (Dengue) කියලා හරියටම දැනගන්න නම් වෛද්‍යවරයා ඔයාව පරීක්ෂා කරලා ඔයා කියන ලක්ෂණ අහලා බලයි. ඊට පස්සේ ලේ පරීක්ෂණයක් කරන්න කියයි. ඒ පරීක්ෂණයෙන් තමයි ඩෙංගු වෛරසය (Dengue virus) ඔයාගේ ඇඟට ඇතුල් වෙලාද කියලා හරියටම දැනගන්න පුළුවන් වෙන්නේ. 💊 ඩෙංගු වලට බෙහෙත් තියෙනවද? ඇත්තටම ඩෙංගු වලට කියලා විශේෂ බෙහෙතක් නැහැ. ඒත් බය වෙන්න එපා. ඩොක්ටර්ලා කරන්නේ ඔයාට සනීප වෙනකල් ඔයාගේ උණ (fever), වේදනාව වගේ දේවල් අඩු කරන එකයි. ඒ වගේම ඔයාගේ ඇඟේ වතුර ප්‍රමාණය හරියට තියාගන්න උදව් කරනවා. ඒ වගේම දවසේ පැය විසි හතර පුරාම ඔයා බොන වතුර ප්‍රමාණයයි, මුත්‍රා කරන ප්‍රමාණයයි මනින්න කියන්නත් පුළුවන්. ඒකෙන් ඔයාගේ ඇඟේ වතුර ප්‍රමාණය හරියට තියෙනවද කියලා දැනගන්න පුළුවන්. උණ (fever) අඩු කරන්න පැරසිටමෝල් බොන්න කියන්නත් පුළුවන්. අනිත් බෙහෙත් වර්ග, විශේෂයෙන් ඇස්ප්‍රින් වගේ ඒවා බොන්න එපා කියලාත් කියනවා. මොකද ඒ බෙහෙත් නිසා ලේ ගැලීම් ඇතිවෙන්න පුළුවන්. ඩොක්ටර්ලා ඔයාගේ තත්වය බලලා නිතරම ලේ පරීක්ෂණ කරන්න කියයි. විශේෂයෙන්ම සම්පූර්ණ රුධිර පරීක්ෂාව (Full Blood Count - CBC) කරලා බලනවා. ඒකෙන් ඔයාගේ ඇඟේ රුධිර පට්ටිකා ප්‍රමාණය (Platelet count) කොච්චරද කියලා බලනවා. ඩෙංගු (Dengue) අමාරු වෙනකොට රුධිර පට්ටිකා ප්‍රමාණය ගොඩක් අඩු වෙන්න පුළුවන්. එහෙම වුණොත් ඔයාව රෝහලේ නවත්තගෙන හොඳින් බලාගන්න වෙනවා. සමහර වෙලාවට ලේ පට්ටිකා බාහිරින් ලබා දෙන්නත් සිද්ධ වෙන්න පුළුවන්. දරුණු ඩෙංගු (Severe Dengue) වුණොත් රෝහලේ නවතින එක තමයි හොඳම දේ. එතකොට ඩොක්ටර්ලා ඔයාව හොඳින් බලාගන්නවා. 🚫 ඩෙංගු වළක්වාගන්නේ කොහොමද? ඩෙංගු (Dengue) වළක්වාගන්න තියෙන හොඳම ක්‍රමය තමයි මදුරුවෝ බෝ වෙන එක නවත්තන එකයි, මදුරු දෂ්ට කිරීම්වලින් ආරක්ෂා වෙන එකයි. ඔයාලට මේ දේවල් කරන්න පුළුවන්: වතුර රැඳිලා තියෙන තැන් ඔක්කොම සුද්ද කරන්න: ටයර්, පොල් කටු, මල් පෝච්චි යට තියෙන වතුර තැටි, කාණු ඔක්කොම පිරිසිදු කරලා වතුර රැඳෙන්නේ නැති වෙන්න බලන්න.

ᴵ'ᴹ🪴"නුරාවී"👻🌷

Open In TikTok:

Region: LK

Tuesday 01 April 2025 16:32:44 GMT