«តើអ្នកធ្លាប់សួរខ្លួនឯងទេថា... ហេតុអ្វីបានជាយើងក្លាយជាមនុស្សបែបនេះនៅថ្ងៃនេះ?» ពេលខ្លះ យើងក្រឡេកមើលក្មេងម្នាក់ដែលដើរផ្លូវខុស មនុស្សម្នាក់ដែលកាចសាហាវ ឯកោ ឬបាក់ទឹកចិត្ត រួចយើងក៏បោះសម្តីរិះគន់ទៅគេភ្លាមៗ។ ប៉ុន្តែ មានម្នាក់ណាធ្លាប់លួចអើតមើលទៅក្រោយខ្នងរបស់គេទេ? គ្មានកូនណាម្នាក់កើតមកចង់ធ្វើជាមនុស្សអាក្រក់នោះទេ។ នៅពីក្រោយភាពរឹងរូស ភាពឯកោ និងកំហុសឆ្គងទាំងឡាយ ជារឿយៗវាគឺជាសម្រែកយំទាររកក្ដីស្រឡាញ់ និងការណែនាំដែលពួកគេមិនដែលទទួលបានពីផ្ទះ។ ពាក្យចាស់ពោលថា «កូនខូចព្រោះមេបា» មិនមែនជាពាក្យបន្ទោសបង្កាច់បង្ខូចឪពុកម្ដាយឡើយ ប៉ុន្តែវាជាកញ្ចក់ឆ្លុះបញ្ចាំងពីការពិតដ៏ឈឺចាប់មួយដែលសង្គមយើងតែងតែរំលង។ ន័យចំ៖ គំរូ និងការចិញ្ចឹមបីបាច់ ក្នុងន័យផ្ទាល់ «មេបា» គឺសំដៅលើឪពុកម្ដាយ ឬអាណាព្យាបាល ដែលជាអ្នកផ្ដល់កំណើត និងចិញ្ចឹមបីបាច់។ កាលបើឪពុកម្ដាយបណ្ដោយខ្លួនឱ្យលិចលង់ក្នុងល្បែងស៊ីសង ស្រវឹងខួប ប្រើអំពើហិង្សាក្នុងគ្រួសារ ឬអប់រំកូនដោយការប្រើពាក្យសម្តីជេរប្រមាថមើលងាយ នោះស្មើនឹងការបង្រៀនកូនឱ្យដើរលើផ្លូវនោះដោយផ្ទាល់។ ការបណ្ដោយកូនតាមចិត្ត ចង់បានអ្វីបានហ្នឹងដោយគ្មានព្រំដែន ឬផ្ទុយទៅវិញ ការរវល់តែរកលុយរហូតបោះបង់កូនចោលឱ្យនៅជាមួយទូរស័ព្ទ និងភាពឯកោ សុទ្ធតែជាដើមហេតុធ្វើឱ្យកូន «ខូច» ទាំងសីលធម៌ និងចំណេះដឹង។ ន័យធៀប៖ ស្រមោលក្រោមពន្លឺភ្លើង បើនិយាយឱ្យជ្រៅជាងនេះ ឪពុកម្ដាយគឺជា «អ្នកគូរគំនូរ» ហើយកូនគឺជា «ផ្ទាំងក្រណាត់ស»។ ទឹកពណ៌ដែលឪពុកម្ដាយលាបលើផ្ទាំងក្រណាត់នោះ មិនមែនមានតែពាក្យប្រដៅនោះទេ ប៉ុន្តែវាគឺជា «សកម្មភាពប្រចាំថ្ងៃ»។ កូនមិនស្ដាប់អ្វីដែលអ្នកនិយាយទេ ប៉ុន្តែកូននឹងធ្វើតាមអ្វីដែលអ្នកធ្វើ។ បើអ្នកចង់ឱ្យកូនស្រលាញ់ការអាន ប៉ុន្តែដៃអ្នកកាន់តែទូរស័ព្ទ តើកូនទៅរៀនពីណា? បើអ្នកចង់ឱ្យកូននិយាយផ្អែមល្ហែម ប៉ុន្តែអ្នកស្រែកគំហកដាក់ដៃគូជីវិតរាល់ថ្ងៃ តើកូនត្រូវយកគំរូតាមអ្នកណា? កូនគឺជាស្រមោលរបស់ឪពុកម្ដាយ។ បើស្រមោលវៀច កុំបន្ទោសស្រមោល... ត្រូវតម្រង់មនុស្សដែលឈរនៅមុខពន្លឺ។ មេរៀនជីវិត៖ ស្លាកស្នាមដែលតកូនតចៅ រឿងដែលគួរឱ្យខ្លាចបំផុតនៅក្នុងជីវិត គឺការចម្លងរបួសពីជំនាន់មួយទៅជំនាន់មួយ (Generational Trauma)។ ក្មេងដែលធំឡើងក្នុងគ្រួសារដែលមានអំពើហិង្សា ពេលមានគ្រួសារខ្លួនឯង គេជឿថាការប្រើហិង្សាគឺជាវិធីដោះស្រាយបញ្ហា។ ក្មេងដែលធំឡើងជាមួយការមើលងាយពីឪពុកម្ដាយ ពេលធំឡើងគេនឹងក្លាយជាមនុស្សខ្វះទំនុកចិត្តលើខ្លួនឯង ឬក្លាយជាមនុស្សកាចសាហាវដើម្បីការពារខ្លួន។ «កូនខូច» មិនមែនសំដៅតែលើកូនដែលដើរលេងបាតផ្សារនោះទេ ប៉ុន្តែវារាប់បញ្ចូលទាំងកូនដែលមានផ្លូវចិត្តខូចខាត បាក់បែក និងរស់ក្នុងភាពភ័យខ្លាច ដែលបង្កើតឡើងដោយដៃរបស់មនុស្សដែលគេស្រលាញ់បំផុត។ សារដាស់តឿន៖ ពេលវេលាមិនដើរថយក្រោយ សម្រាប់អ្នកដែលជាឪពុកម្ដាយ៖ លុយកាក់អាចរកពេលណាក៏បាន ប៉ុន្តែអត្តចរិត និងផ្លូវចិត្តរបស់កូន មិនអាចចាំរហូតដល់អ្នកទំនេរនោះទេ។ ឈប់ដោះសារថា «ធ្វើរឿងនេះព្រោះតែរវល់រកលុយឱ្យកូន» ប្រសិនបើការរកលុយនោះត្រូវដោះដូរនឹងការបាត់បង់អនាគតរបស់កូន។ កុំរង់ចាំដល់កូនដើរខុសទើបស្ដាយក្រោយ កុំប្រើពាក្យសម្ដីជាអាវុធសម្លាប់ទឹកចិត្តកូន។ សម្រាប់អ្នកដែលជាកូន៖ បើអ្នកកំពុងអានអត្ថបទនេះ ហើយមានអារម្មណ៍ថាខ្លួនឯងកំពុងរស់នៅក្នុងស្រមោលដ៏ខ្មៅងងឹតនៃគ្រួសារ... សូមកុំអស់សង្ឃឹម។ យើងមិនអាចជ្រើសរើសអ្នកបង្កើតយើងបានទេ ប៉ុន្តែយើងអាចជ្រើសរើសផ្លូវដើរដោយខ្លួនឯងបាន។ កុំយកកំហុសឆ្គងរបស់មេបាមកធ្វើជាលេសដើម្បីបំផ្លាញជីវិតខ្លួនឯង។ ចូលធ្វើជាជំនាន់ដែលបញ្ឈប់ការឈឺចាប់នេះត្រឹមអ្នក! ផ្ទាំងក្រណាត់ដែលប្រឡាក់ពណ៌ខ្មៅពីអតីតកាល ក៏នៅតែអាចគូរលាបពណ៌ស្រស់ស្អាតឡើងវិញបានដែរ ឱ្យតែយើងព្រមចាប់កាន់ជក់ដោយខ្លួនឯង។ ចូរធ្វើជាឪពុកម្ដាយដ៏ល្អសម្រាប់កូនរបស់អ្នកនៅថ្ងៃអនាគត ទោះបីជាអ្នកមិនធ្លាប់មានឪពុកម្ដាយល្អកាលពីអតីតកាលក៏ដោយ។ #កូនខូចព្រោះមេបា #អប់រំចិត្ត #មេរៀនជីវិត #គ្រួសារ #គំនិតដាស់តឿន - @vandysovannjesda