@forex.tradingclub: NATO 5. maddesi tarihte yalnızca bir kez devreye girdi: 11 Eylül 2001 saldırılarının ardından, Amerika lehine. Yani mekanizma teoride herkesi bağlar ama pratikte uygulanması siyasi iradeye bağlıdır. Madde, “her üye kendi gerekli gördüğü yardımı yapar” ifadesini içerir; otomatik askeri müdahale garantisi vermez. Bu esneklik, Amerika’ya çatışma anında manevra alanı bırakır. Türkiye ile İsrail on yıllarca örtülü ortaktı. 1996’da imzalanan askeri iş birliği anlaşmasıyla iki ülke istihbarat, tatbikat ve savunma sanayiinde derin bağlar kurdu. İlişki 2010’daki Mavi Marmara baskınıyla ilk büyük darbeyi aldı, kısa süreli normalleşme yaşandı, ardından Gazze süreciyle tamamen çöktü. Yani bugünkü kopuş ani değil, otuz yıllık bir bağın kademeli çözülmesidir. Türkiye’nin kara ordusu personel sayısı bakımından NATO içinde Amerika’dan sonra ikinci sıradadır. Bu, Ankara’yı ittifak için hem vazgeçilmez hem de kontrolü zor bir aktör yapar. İncirlik Üssü’nde konuşlu taktik nükleer silahlar ve Boğazlar üzerindeki kontrol, Türkiye’nin stratejik ağırlığını artıran diğer unsurlardır. İsrail ise NATO üyesi değildir; Amerika ile ilişkisi ittifak hukukuna değil, ikili stratejik ortaklığa dayanır. Bu asimetri kritik: Amerika Türkiye’ye antlaşmayla bağlıyken, İsrail’e siyasi ve iç politik nedenlerle bağlıdır. İki bağın türü farklı olduğu için, çatıştıklarında hangisinin ağır basacağı hukukun değil, gücün belirleyeceği bir sorundur. Tarihsel örüntü şunu gösterir: imparatorluklar dış düşman yüzünden değil, kendi ittifak ağlarının iç çelişkileri yüzünden zayıflar. Roma’dan Osmanlı’ya kadar, çöküş çoğu zaman merkezin çevredeki müttefikleri bir arada tutamamasıyla başladı.

Forex Trading Club

Open In TikTok:

Region: MT

Friday 03 July 2026 11:50:51 GMT