Nhà sáng lập một trong những ứng dụng nhắn tin lớn nhất thế giới lại gần như không dùng điện thoại vào mỗi buổi sáng. Pavel Durov, nhà sáng lập Telegram, chia sẻ rằng anh luôn cố gắng dành những giờ đầu ngày mà không chạm vào điện thoại. Thay vào đó, anh nằm yên trên giường suy nghĩ, tập thể dục, tắm hoặc đơn giản là để tâm trí được tĩnh lặng. Theo Pavel, nếu việc đầu tiên bạn làm sau khi thức dậy là mở điện thoại, rất có thể phần còn lại của ngày hôm đó, người khác sẽ quyết định điều gì chiếm lấy sự chú ý của bạn. Đây không chỉ là một quan điểm cá nhân. Khoa học thần kinh cho thấy ngay sau khi thức dậy, não bộ chuyển dần từ trạng thái sóng não theta và alpha sang trạng thái tỉnh táo. Đây là khoảng thời gian mạng lưới mặc định của não (Default Mode Network) vẫn đang hoạt động mạnh. Đây là hệ thống liên quan đến khả năng tự phản tư, sáng tạo, hình thành ý tưởng và định hướng bản thân. Nếu ngay lúc đó não liên tục tiếp nhận thông báo, tin tức, video ngắn hay mạng xã hội, hệ thống chú ý sẽ nhanh chóng bị kéo sang những kích thích từ bên ngoài. Dopamine được giải phóng liên tục bởi các phần thưởng nhỏ và khó đoán (variable rewards) khiến não ngày càng quen với việc phản ứng trước kích thích thay vì chủ động lựa chọn điều mình muốn tập trung. Nói cách khác, sự chú ý (tài nguyên quý giá nhất của não bộ) rất dễ bị dẫn dắt bởi thuật toán. Nếu theo dõi Kén đủ lâu, bạn sẽ nhận ra đây là một thông điệp xuất hiện lặp đi lặp lại ở rất nhiều người thành công trong những lĩnh vực khác nhau mà mình từng biên dịch. Mel Robbins nói về việc đừng để điện thoại quyết định tâm trạng buổi sáng. Andrew Huberman khuyến khích dành thời gian tiếp xúc với ánh sáng tự nhiên và tránh những kích thích không cần thiết ngay sau khi thức dậy. Denzel Washington nhiều lần nhắc đến sự tập trung và khả năng nói không với những điều làm phân tán bản thân. Hay Tăng sĩ gốc Việt Thích Tuệ Nhân (Venerable Bhikkhu Pannakara) cũng nói về việc không chạm vào điện thoại khi mới thức dậy, thay vào đó quan sát tâm trí trước khi để thế giới bước vào trong đó. Điểm chung không nằm ở việc họ thành công vì không dùng điện thoại. Điểm chung là họ đều chủ động bảo vệ sự chú ý của mình. Điện thoại là một công cụ tuyệt vời để học tập, làm việc và kết nối. Vấn đề chưa bao giờ nằm ở chiếc điện thoại. Vấn đề là liệu chúng ta đang sử dụng nó có chủ đích hay đang để nó sử dụng ngược lại sự chú ý của mình. Pavel Durov không nói mọi người phải cắt đứt hoàn toàn với công nghệ. Mà là đủ tỉnh táo để nhận ra khi nào mình đang lựa chọn điều gì sẽ bước vào tâm trí và khi nào chính thuật toán đang lựa chọn điều đó thay mình. Clip hơi dài nhưng rất đáng để xem hết. Đôi khi chỉ một góc nhìn cũng đủ để thay đổi cách chúng ta bắt đầu mỗi buổi sáng. Podcast: Lex Fridman #nophone #paveldurov #lexfridman #discipline #foryou - @kenbylamdong1