Cường ♓️2k7 :
Nguồn : Tạp chí Science
Dữ liệu lidar cho phép Rostain và các cộng sự nhìn thấy mối liên hệ giữa các khu định cư và cũng phát hiện ra nhiều khu định cư khác. “Mỗi ngày đều như Giáng sinh, với một món quà mới,” Rostain nói. Nhóm nghiên cứu đã xác định được năm khu định cư lớn và 10 khu định cư nhỏ hơn trên diện tích 300 km vuông ở Thung lũng Upano, mỗi khu đều có mật độ xây dựng dày đặc các công trình dân cư và nghi lễ. Các thành phố xen kẽ với những cánh đồng nông nghiệp hình chữ nhật và được bao quanh bởi các thửa ruộng bậc thang trên sườn đồi, nơi người dân trồng trọt các loại cây trồng, bao gồm ngô, sắn và khoai lang được tìm thấy trong các cuộc khai quật trước đây. Những con đường rộng, thẳng tắp nối liền các thành phố với nhau, và các con phố chạy giữa các ngôi nhà và khu dân cư trong mỗi khu định cư. “Chúng ta đang nói về đô thị hóa,” đồng tác giả Fernando Mejía, một nhà khảo cổ học tại Đại học Công giáo Giáo hoàng Ecuador, cho biết
Mạng lưới đường sá kết nối các địa điểm Upano cho thấy chúng đều tồn tại cùng một thời điểm. Chúng cổ hơn một thiên niên kỷ so với các xã hội phức tạp khác ở vùng Amazon, bao gồm cả Llanos de Mojos , một hệ thống đô thị cổ đại mới được phát hiện ở Bolivia. Các thành phố ở thung lũng Upano dày đặc và liên kết chặt chẽ hơn các địa điểm ở Llanos de Mojos, Rostain nói. Ông cho rằng: “Chúng ta nói 'Amazonia', nhưng chúng ta nên nói 'các Amazonia' để thể hiện sự đa dạng văn hóa cổ đại của khu vực này”.
Tuy nhiên, những chi tiết về mỗi nền văn hóa vẫn đang dần được hé lộ. Người dân ở cả Thung lũng Upano và Llanos de Mojos đều là những người nông dân, họ đã xây dựng đường sá, kênh đào và các công trình công cộng hoặc nghi lễ lớn. Nhưng, “Chúng ta chỉ mới bắt đầu hiểu được cách thức hoạt động của những thành phố này”, bao gồm cả số lượng người sinh sống trong đó, họ giao thương với ai và cách thức cai trị của chúng, theo Jaimes Betancourt, người nghiên cứu về Llanos de Mojos.
2026-07-31 00:29:28