@k.r.panta: तस्बिरमा देखिनुभएको देवता श्री बज्रबीर महांकाल (जसलाई नेपाल भाषामा महांका आजु वा मंका द्यः पनि भनिन्छ) हुनुहुन्छ। काठमाडौँ उपत्यकाको सांस्कृतिक तथा धार्मिक परम्परामा महाङ्काल/महाकालको विशेष महत्त्व छ। ​उहाँका बारेमा केही रोचक र महत्त्वपूर्ण तथ्यहरू यहाँ प्रस्तुत गरिएका छन्: ​१. हिन्दु र बौद्ध दुवै धर्ममा समान आस्था ​काठमाडौँ उपत्यकाको संस्कृतिमा महाङ्काललाई विशेष मानिन्छ। हिन्दु धर्मावलम्बीहरूले उहाँलाई भगवान शिवको उग्र वा संरक्षक रूप (भैरव) को रूपमा पूजा गर्छन् भने वज्रयान बौद्ध धर्मावलम्बीहरूले उहाँलाई धर्मपाल (धर्मको रक्षा गर्ने संरक्षक देवता) को रूपमा पूज्ने गर्दछन्। ​२. नाम र अर्थ ​बज्रबीर (Vajrabir): 'बज्र' (वज्र/शक्तिशाली अस्त्र) धारण गर्ने र अति वीर वा शक्तिशाली संरक्षक देवता। ​महांका आजु (Mahanka Aju): नेवारी/नेपाल भाषामा 'आजु' भन्नाले पूर्वज वा 'बज्यै/बजे' (Ancestral Guardian) भन्ने बुझाउँछ। त्यसैले उपत्यकाका स्थानीय निवासीहरूले उहाँलाई अति आदरणीय संरक्षक बज्येका रूपमा मानेर 'महांका आजु' भन्छन्। ​३. काठमाडौँ महाङ्काल (टुँडिखेल) सँगको कथा ​काठमाडौँ उपत्यकामा महाङ्कालसँग जोडिएका धेरै लोककथाहरू छन्। पौराणिक भनाइ अनुसार, महाङ्काल आकाश मार्गबाट उडेर जाँदै गर्दा तान्त्रिकहरूले आफ्नो तन्त्र शक्तिद्वारा उहाँलाई काठमाडौँमै रोकेर स्थापना गरेका थिए भन्ने विश्वास छ। त्यसैले महाङ्काललाई नगर र त्यहाँका बासिन्दाको रक्षा गर्ने शक्तिशाली संरक्षक मानिन्छ। ​४. स्वरूप र विशेषता ​उग्र रूप: उहाँको मुहारमा भयानक तथा उग्र भाव हुन्छ, जसले नकारात्मक शक्ति, भूत-प्रेत र रोग-व्याधिलाई दूर भगाउने विश्वास गरिन्छ। ​हातमा खाट्वाङ्ग (Khatvanga) वा दण्ड: तस्बिरमा स्पष्ट देख्न सकिने गरी उहाँको काँध र हातमा एउटा विशेष दण्ड (खाट्वाङ्ग/वज्रदण्ड) रहेको छ। ​५. मध्यपुर थिमि र काठमाडौँ उपत्यकाको जात्रा ​नेपाल संवत् तथा स्थानीय सांस्कृतिक चाडपर्वहरूका बेला (जस्तै थिमिको भुलिँ जात्रा वा काठमाडौँको विविध सांस्कृतिक अवसरहरूमा) महाङ्कालको विशेष पूजा-आजा र खट जात्रा/शोभायात्रा निकाल्ने परम्परा छ। सङ्कट टार्न र स्वास्थ्य राम्रो बनाउनका लागि महाङ्कालको दर्शन गर्ने गरिन्छ। #fypシ #reelschallenge #nepalipan

K R panta

Open In TikTok:

Region: NP

Friday 31 July 2026 15:32:49 GMT