Trời về khuya, gió lạnh lùa qua khe cửa sổ căn phòng gác xép thuê rẻ tiền nằm trên tầng ba một khu nhà tập thể. Trên chiếc bàn gỗ chông chênh, O'Connor (một gã thanh niên có đôi mắt trũng sâu và cái trán dô của một kẻ thừa triết học nhưng thiếu tiền trọ) đang mải mê với kiệt tác của đời mình. O'Connor không phải một gã xoàng. Trí tuệ gã lượn sóng giữa những thiên hà tư tưởng. Đêm nay, gã đang viết chương cuối cho cuốn luận thuyết vĩ đại: “Bản chất của Vô biên và Định mệnh Nhân loại”. Gã say sưa. Gã lướt qua những tầng nấc triết học cao siêu như một vị thần bước đi trên mây. Gã lộn ngược thế giới, mổ xẻ mục đích của vũ trụ và tìm ra ý nghĩa tối cao của sự tồn tại. Trong khoảnh khắc ấy, gã cảm thấy mình tiệm cận với thượng đế, một linh hồn vĩ đại vượt lên trên những trần ai vụn vỡ. Đúng 2 giờ sáng, O’Connor đặt bút xuống. Chấm dứt dòng chữ cuối cùng. Một nụ cười tự mãn, kiệt xuất và bao la nở trên môi gã. Gã đã nắm giữ được bí mật của vũ trụ. Nhưng cơn say triết học vừa dịu xuống thì một thực tại vô cùng hiển nhiên, vô cùng phũ phàng ập đến: cái dạ dày của gã réo lên một tiếng phản đối đau đớn. Thượng đế của các thiên hà giờ đây đang đói cào ruột. Gã lật tung chiếc túi quần mỏng dính. Chẳng có gì ngoài hai đồng xu năm cent lẻ và một chiếc cúc áo bằng đồng. Gã nhớ ra gói mì cuối cùng trên kệ bếp; thứ hiển nhiên duy nhất có thể cứu rỗi sự tồn tại của gã lúc này. O’Connor bật bếp ga, vặn chiếc núm sắt đã hoen gỉ, và... một tiếng phụt yếu ớt vang lên rồi tắt ngấm. Hết ga. Sự vô hạn của vũ trụ không thể đun sôi một tô nước lạnh. Gã thở dài, quấn chặt chiếc áo khoác, lết đôi chân xuống cầu thang gỗ kêu lách cách để ra đại lộ. Phố xá vắng ngắt. Chỉ còn ánh đèn vàng vọt của tiệm ăn đêm góc đường của lão Joe "Mũi Đỏ" – một gã thất học chưa từng đọc lấy một trang sách, kẻ dành cả đời mình để lật những miếng thịt băm trên chảo mỡ. O’Connor bước vào, ngập ngừng chìa ra hai đồng xu năm cent. "Cho tôi một ly cà phê đen và một lát bánh mì nguội, nếu được," gã thầm thì, mắt tránh nhìn vào đĩa bít tết nóng hổi thơm phức của người khách bên cạnh. Lão Joe nhìn gã trai có đôi mắt mất ngủ, nhìn hai đồng xu còm cõi, rồi chẳng nói chẳng rằng. Lão quay lưng lại, xúc một muỗng nạc hầm ngạt ngào khói, múc thêm một bát súp hành tây nóng hổi, kẹp thêm hai ổ bánh mì bơ giòn rụm rồi đẩy mạnh về phía O’Connor. "Hai đồng cent này đủ cho ly cà phê," lão Joe hèm hèm trong cổ họng, giọng ồm ồm như tiếng động cơ xe tải. "Còn phần ăn kia là món quà của tiệm dành cho vị khách thứ một trăm trong đêm. Cậu may mắn đấy, gã trẻ tuổi." O’Connor ngơ ngác nhìn đĩa thức ăn. Gã biết tỏng từ lúc gã bước vào, tiệm này ngoài gã ra chỉ có đúng một người khách quen đang ngồi gục mặt bên góc bàn. Chẳng có vị khách thứ một trăm nào cả. Chỉ có cái lòng tốt thô ráp của một lão bán đồ ăn đêm không biết chút gì về "sự tồn tại của ý niệm". Gã triết gia vĩ đại lao vào đĩa thức ăn như một kẻ chết đuối bấu lấy cọc. Hơi nóng của bát súp làm nhòe đi mắt kính gã. Vị ngọt của thịt, mùi thơm của bơ và cái ấm áp truyền qua cuống họng đã đánh thức từng tế bào đang ngủ quên. Trong khoảnh khắc ấy, khi miếng bánh mì giòn tan vỡ ra trong miệng, O'Connor chợt nhận ra cuốn sách 500 trang về "Ý nghĩa lớn lao của Nhân loại" nằm trên căn phòng xép kia chẳng thể mang lại cho gã một phần nghìn sự cứu rỗi mà đĩa súp của lão Joe vừa ban tặng. Gã đã đi tìm lẽ sống ở tận những đỉnh núi mây mờ, để rồi nhận ra nó chưa từng ở đó. Lẽ sống chưa bao giờ là những định lý ngất ngưởng, mà là một đĩa thức ăn nóng giữa đêm đông, là tình người phẳng lặng giấu sau một lời nói dối vụng về, và là việc con người ta vẫn có thể mỉm cười sống tiếp qua một đêm lạnh giá. O’Connor đẩy hai đồng xu về phía lão Joe, khẽ cúi đầu. Lão già mũi đỏ chỉ xua tay, tiếp tục dùng chiếc khăn đã hoen ố lau đi lau lại mặt bàn gỗ. Bên ngoài, sao trời vẫn bao la và mịt mùng trên cao. Nhưng bên trong tiệm ăn nhỏ, gã thanh niên vừa bước xuống mặt đất, lần đầu tiên cảm thấy mình thực sự sống. - @l.phi.hiu