Rus tarihçi Çernışevski: İran’ı bin yıl Türk hanedanları yönetti Rus tarihçi Dmitri Çernışevski, İran tarihindeki Türk hanedanlarının rolüne ilişkin dikkat çeken değerlendirmelerde bulundu. Çernışevski, 11. yüzyıldan 1925’te Pehlevi Hanedanı’nın kuruluşuna kadar İran’ın siyasi tarihinde Türk ve Türkçe konuşan hanedanların belirleyici olduğunu savundu. İran tarihinin bu uzun döneminin Pers merkezli okunmasına itiraz ederek, “İran’ı bin yıldan fazla süre Türk hanedanları yönetti” dedi. Türklerin İran’daki varlığının yalnızca yönetici hanedanlarla sınırlı olmadığını belirten tarihçi, Türk boylarının ülkenin askeri, siyasi ve toplumsal yapısında da önemli bir güç oluşturduğunu söyledi. Azerbaycan Türkleri ve Şahsevenlere dikkat çekerek Türk unsurunun İran tarihindeki etkisinin göz ardı edilemeyeceğini vurguladı. İran tarihinde Selçuklulardan Safevilere, Afşarlardan Kaçarlara kadar Türk veya Türkçe konuşan siyasi elitlerin yüzyıllar boyunca önemli ağırlığa sahip olduğu biliniyor. Encyclopaedia Iranica da Orta Çağ İran tarihinde uzun bir “Türk yönetimi” döneminden söz ederken, Safevi döneminde askeri ve siyasi gücün önemli ölçüde Türk unsurların elinde bulunduğuna dikkat çekiyor. Çernışevski’ye göre bu tarihsel arka plan; Nadir Şah’ın yükselişinden Dağıstan seferlerine, Azerbaycan tarihinden İran’ın Kafkasya ile ilişkilerine kadar birçok gelişmenin anlaşılması açısından kritik önem taşıyor. Rusya’nın gelişiminde Türk ve bozkır halklarının büyük rol oynadığını hatırlatan Çernışevski, İran’daki Türk köklerinin Rusya’dakinden çok daha derin olduğunu savundu. Ona göre Türk unsuru dikkate alınmadan ne Rusya’nın ne de İran’ın tarihsel gelişimi tam olarak anlaşılabilir. Çin örneğini de veren Çernışevski, bir dönem sömürgeci güçlerin baskısı altında kalan ve geri kalmış görülen Çin’in bugün küresel bir süper güce dönüştüğünü hatırlattı. İran’ın da gelecekte yeniden eski bölgesel ağırlığına kavuşabileceğini belirten tarihçi, bunun ülkenin derin Türk köklerini anlaması ve bu tarihsel mirası doğru değerlendirmesiyle mümkün olacağını savundu. #İran #TürkTarihi #Çernışevski #Azerbaycan #Tarih - @zihin5.0