Мәшһүр Жүсіп өмірінің соңғы күні Мен бұл әңгімені 1987 жылы Мәшһүр Жүсіптің шәкірті Мәненұлы Иманғалидан естідім. Мәшекеңнің қара жәшігін 50жыл сақтаған, 40 жыл қара жәшік үшін жер ауған, өле-өлгенше сақтаймын, деген сертіне жеткен адам. Имекеңнің айтуы бойынша Мәшһүр Жүсіптің арабша жазбасын араб әрпінен орыс әрпіне аударған мен, – мыңжылдық құдасы Алдаберген ұлы Төлепберген.4 жыл бойы еңбек етіп, 1991 жылы еліміз егемендік алардың алдында бітірдім. Мәшһүр Адам Жүсіп құдамның өзінің тапсырып, арнайы айтып кеткен аманатындай болды. Мәшекеңнің азан шақырыпқойған аты Адам Жүсіп, ал әкесінің аты Көпжасар екен. Ал, мен өзін 15 жыл күткен келіні Ақ Зейнептің немере бауырымын. Мәшһүр Жүсіп өлерінен 10 жыл бұрын өзіне бейіт салдырыпжәне өлетін күні алдын-ала, көзінің тірісінде өзіне жаназа шығартып, дәлел оқытып, жуындырып, кешу алысып, өсиетін айтып өмірден өтіпті.Осы екі әңгімені бүгінгі ұрпаққа жеткізу парызым. Мәшһүр Жүсіп Көпейұлының өмір жолы Мәшһүр Жүсіптің өзіне бейіт салдырып, көр қаздыруы Мәшһүр Жүсіп тірісінде өзіне бейіт салдырды. Басшіліктен екі құдасын әкелді. Ауыл жастарын жинады. Ол кезде мен 18-де, жас кезім еді. Сонан таңертең шайды ішіп болған соң, қайла, лом,күрек алғызып, барлығымызды ертіп, өзі атқа мініп үй салатын жерді көрсетпек болып, бастап жүрді. Ауылдың жанында тұрған зиратқа қарай емес, ауылдан қашық жалғыз тұрған тауға қарай келе жатырмыз. Сол таудың арғы жағы ауылға қарай жазық, жері жұмсақ, қазуға оңай. Бұл кісінің беті солай деп келе жатырмыз. Атымен бізден бұрын Мәшһүртаудың қақ басына шығып, бізді тосып отырды. Біз де келдік. Құдасы: – «Не мына биіктен жазық жақтан ыңғайлы жер қарап отырсыз ба», – деді. Мәшекең: – «Жоқ, дәлосы отырған тасымнан бастайсыңдар. Мына тасты өзім осында қоныстанған жылы қойғам, жалғанда пана қыстауым, бұлағым болса, ақыреттік қыстауым осы таудың басы болсын», – деді. Құдасы «Мына тау қып-қызыл тас қой, жамбасыңызға батпай ма», – дейді. Мәшекең: – «Жоқ бұл жердің тасы суырма, бұл жерде менің төсегім салулы, астымда бор топырақ, иісі қандай арамат. Ешқайдан ештеңе әкеліп әуре болмайсыңдар және басыма орнататын қасиетті Рауан тасымда осында», – деп қаздырды. Үлкен подвал қылып, кең етіп бірнеше күн қаздық. Өзі бізбен бірге барып отырды. Бір күні, енді лом соқпаңдар, бұдан бұлайғы тас көзді-көзді суырма тас, қайламен тырнап алыңдар. Басыма қоятын Рауан тасым сынып қалмасын. Мына суырма жұмыр тастарда шұңқыр-шұңқыр тесік бар, мұны жеке үйіңдер. Мына сыртымдағы биікке жеке үйіп қойыңдар. Әр таста 1, 2, 3, 4, 5 тесік болады, соның біреуінде 7 тесік болады, кімге кездессе, бір жетістік болады: тілегі орындалады – көзден, тілден, сұқтан сақтайды. Сәбилердің әр түрлі дертіне шипалығы бар, кім керек қылса, сол алсын, – деп төбешікке үйгізді. Мұнан соң өзі айтқан жалпақ сарғылт, кісі бойындай, иісі сондай арамат, биіктігі бір метрден асады, жалпақтығы екі қарыс, ал қалыңдығы 15 см-дей, айтқан тасы шыға келді. Тастың астында ұлпа топырақ. Жер үстіне шыққан соң, өзінің өткір кездігінің ұшымен: Мәшһүр Жүсіп Көпеев Жетпіс үшке келгенше, балталасаң да, өлмеймін, Жетпіс үшке жеткен соң, желкелесең де, тұрмаймын, – деп ойып жазды. Содан, Мәшекең бізге өз ойын айтты. Басыма екі бөлмелі үй салыңдар. Сол үйдің полының астына, сұр майда топырағына жатқызасыңдар. Үстіме топырақ салмайды, ашық жатам. Осы Рауанның қасиетімен 40 жыл денем шірімейді. Жылма-жыл үстімдегі ақты Шәрәпиім ауыстырып отырады. Онан кейін келінім Ақ Зейнеп ауыстырып отырады. Бұған таңданбаңыздар, әйел адамға бейітке жолауға болмайды ғой. Ол маған ана болды, өздеріңіз де білесіңдер. Арқамды жуды, түнде неше ойанса, дамыл-дамыл келіп көрпемді жауып тұрды. Бала болмағанда, немене, осылай келіскенбіз, қажы екең біледі. Бірақ, шам жағып, бейітке келмейді, ислам дінінде жоқ, тек мажуси дінінде болғандар келеді. Олар,дінсіз кәпір болғандықтан жағады. Сайтан оттан жаралды, ал адам топырақтан жаралды. Үкімет құдай жоқ деп айтты, деп құдайдан безбеңдер, түбі құдайды бір табасыңдар, – деген еді. #мәшһүржүсіп #павлодар #ескелді - @khymbat.m18