@melkamkalat: ሞኝ ሰው የሌላውን ውድቀት የወሬ ርዕስ ያደርገዋል፤ ጠቢብ ግን ለራሱ ማስጠንቀቂያ አድርጎ ይወስደዋል። አንድ ሰው የደከመበት ነገር ሲፈርስ፣ ከውጭ ሆኖ ስለ እሱ ማውራት ቀላል ነው። «እንዴት እንዲህ ሆነ? ለምን አላሰበበትም? እኔ ብሆን እንዲህ አላደርግም ነበር» ማለት ይቀላል። ግን እኛ የምናየው የታሪኩን መጨረሻ ብቻ ሊሆን ይችላል። ከዚያ በፊት ያደረገውን ጥረት፣ የነበረውን ተስፋና ብቻውን የተሸከመውን ጫና ላናውቅ እንችላለን። ምናልባት ሰውየው በፈተና ወድቋል። ምናልባት ለዓመታት የሠራበት ሥራ አልተሳካለትም። ወይም በችኮላ የወሰነው አንድ ውሳኔ፣ ያልጠበቀውን ችግር አምጥቶበታል። አንተ ያንን ጉዳይ አውርተህ ወደ ሌላ ነገር ትሸጋገራለህ፤ እሱ ግን በዚያ ውጤት ውስጥ ይኖራል። አንተ የወሬውን ርዕስ ትቀይራለህ፤ እሱ ግን «ከዚህ እንዴት እነሣለሁ?» ብሎ መልስ ይፈልጋል። ለአንተ አጭር ወሬ የሆነው፣ ለሌላው ረጅም ሌሊት ሊሆን ይችላል። እስቲ በእሱ ቦታ ሆነህ አስብ። የሚያስጨንቅህ ችግር ላይ እያለህ፣ ሰዎች በአንተ ጉዳይ ሲዝናኑ ብትሰማ ምን ይሰማህ ነበር? ስህተትህን ለማረም እየሞከርክ፣ ሌሎች ያንን ስህተት ብቻ ማንነትህ አድርገው ቢያዩህስ? ምናልባት የምትመኘው፣ ሰው ሁሉ እንዲያዝንልህ ሳይሆን፣ ቢያንስ ሕመምህን የሳቅ ምክንያት እንዳያደርገው ነው። ጠቢብ ሰው የሌላውን ውድቀት ሲያይ፣ «ከእሱ የተሻልኩ ነኝ» ለማለት አይቸኩልም። ይልቁንም፣ «ከዚህ ምን መማር እችላለሁ? በራሴ ሕይወት ችላ ያልኩት ምን አለ? ማስተካከል ያለብኝ ልምድ ወይም ውሳኔ አለ?» ብሎ ራሱን ይጠይቃል። ትኩረቱ የሌላውን ስም በማውራት ላይ ሳይሆን፣ የራሱን እርምጃ በመመርመር ላይ ይሆናል። አንድ ሰው በችኮላ ውሳኔ ተጎድቶ ከሆነ፣ አንተ ከመወሰንህ በፊት ጊዜ ለመውሰድ ተማር። አንድ ሰው እርዳታ ለመጠየቅ እያፈረ ችግሩ ከከበደበት፣ አንተ በጊዜ ድጋፍ ለመፈለግ ተማር። የሌላው ገጠመኝ ያንተን ውሳኔ እንድታሻሽል ሊረዳህ ይችላል፤ ለመማር የግድ ሁሉንም ስህተት ራስህ መድገም አያስፈልግህም። ግን አንድ ነገር አንርሳ፦ ሁሉም ውድቀት የመጥፎ ምርጫ ውጤት አይደለም። ሰው ቢጠነቀቅም፣ ቢጥርም፣ ከአቅሙ በላይ የሆነ ሁኔታ ሊያጋጥመው ይችላል። ስለዚህ ከሌላው ገጠመኝ መማር ማለት፣ በእሱ ላይ ስህተት መፈለግ ብቻ አይደለም። አንዳንዴ ትምህርቱ ትሕትና ነው፤ ሁሉንም እንደማንቆጣጠር መገንዘብ፣ ለሌላውም እርኅራኄ ማሳየት ነው። ዛሬ አንተ ቆመሃል፣ ሌላው ወድቋል ማለት፣ አንተ ፍጹም ነህ ማለት አይደለም። አንተም የተሳሳትክባቸው፣ ድጋፍ ያስፈለገህና አንድ ሰው ዕድል እንዲሰጥህ የፈለግክባቸው ጊዜያት ሊኖሩ ይችላሉ። ያንን ማስታወስ፣ ሌላውን ስታይ ልብህን ከፍርድ ወደ ግንዛቤ ሊመልሰው ይችላል። ስለዚህ የወደቀን ሰው ስታይ፣ ከመተረክህ በፊት ተረዳ። ምክር ከመስጠትህ በፊት አዳምጥ። መርዳት የምትችል ከሆነ፣ «ምን ልርዳህ?» ብለህ ጠይቅ። ምንም ማድረግ ባትችል እንኳን፣ የእሱን ጉዳይ የመዝናኛ ወሬ አለማድረግ ትችላለህ። እጅ ማድረስ ባትችልም፣ ሕመም አትጨምር። አንተም ዛሬ የወደቅከው ሰው ከሆንክ፣ የሌሎች ንግግር ስለ ሕይወትህ የመጨረሻ ቃል እንዲሆን አትፍቀድ። የተፈጠረውን በቅንነት ተመልከት። የራስህ ስህተት ካለ ኃላፊነት ውሰድ፤ ከአቅምህ በላይ የነበረውን ግን ሁሉ በራስህ ላይ አትጫን። ድጋፍ ጠይቅ፣ ማስተካከል የምትችለውን ጀምር፣ ቀጣዩን እርምጃህንም በጥንቃቄ ምረጥ። ለማንም ድልህን ለማሳየት ሳይሆን፣ ለራስህ ሕይወት ስትል ቀጥል። ሰውን ከወደቀበት ለማንሳት መሞከርና ከገጠመው መማር አብረው መሄድ ይችላሉ። ለመጠንቀቅ የግድ ሌላውን መናቅ አያስፈልግም። የራስህን ጉዞ እያስተካከልክ፣ የእሱንም ክብር መጠበቅ ትችላለህ። በሌላው ውድቀት ወሬህን ሳይሆን፣ አስተዋይነትህን አሳድግ። የወደቀውን ሰው አታዋርድ፤ ከገጠመው ተማር። መቻልህን ለማሳየት፣ ያልቻለውን ሰው ማሳነስ አያስፈልግህም። 🤍 ከሌላ ሰው ገጠመኝ ተምረህ፣ በራስህ ሕይወት የቀየርከው አንድ ነገር ምንድን ነው? የሰውን ስምና የግል ጉዳይ ሳትጠቅስ፣ ትምህርቱን በአስተያየት አጋራን። 💬 #መልካምቃላት #አስተዋይነት #ትሕትና #የሕይወትትምህርት #ሰውንማክበር

መልካም ቃላት

Open In TikTok:

Region: ET

Tuesday 15 September 2026 08:49:44 GMT