@ykhan0110: دا پوښتنه د هر هغه چا په زړه کې راځي چا چې خپل کوم خپل د خاورو لاندې کړی وي. موږ له قبرستانه بیرته راوګرځو، نړۍ بیا په حرکت راشي، خو زړه هملته په یوه ځای کې پاتې وي. آیا زما مور ما ویني؟ آیا زما پلار زما غږ اوري؟ آیا زما ورور پوهېږي چې زه نن هم د هغه په نشتوالي کې نیمګړی یم؟ آیا زما خوارې (خور) ته معلومه ده چې د هغې تشه نن هم په کور کې احساسېږي؟ د قبر او نړۍ تر منځ یو پرده شته، چې قرآن ورته "برزخ" ویلی دی. دا برزخ کوم عادي پرده نه ده. دا د نړۍ په څیر نه دی چې ته له دې خوا وګورې او هغه درته ښکاره شي. دا د الله تعالی جوړ کړی یو داسې پردې دی چې نه یې ته لرې کولای شې او نه هم هغوی. زموږ خوږ نبض ﷺ فرمایلي دي: کله چې انسان مړ شي، نو د هغه عملونه پرې کېږي مګر درې شیان (جاري پاتې کېږي). په هغو کې یو د نیک اولاد دعا ده چې د هغه لپاره یې کوي. حقیقت دا دی چې مړي ته د دې نړۍ خبرونه په هغه شان نه رسېږي لکه څنګه چې موږ فکر کوو. خو الله تعالی چاته چې وغواړي او څومره چې وغواړي، خبر ورکوي. کله چې ته د هغه قبر ته لاړ شې او (السلام علیکم) ورته ووايې، نو الله تعالی سما سلام ستاسو مور، ستاسو پلار، ستاسو ورور او خور ته رسوي. کله چې ته د خپلې مور لپاره قرآن لولې، د پلار لپاره صدقه ورکوې، د خپل ورور په استازیتوب یو لوږه لرونکي ته ډوډۍ ورکوې، یا د خپلې خور په نامه کوم تږي ته اوبه ورکوې، نو هغه د نور په بڼه د هغوی په تیاره قبر کې ورننوځي. فرښتې ورته وايي چې دا سما زوی رااستولی، دا ستاسو د لور دعا ده، دا د ورور مینه ده، دا د خور یاده ده. په دې شېبه کې تر دې بله بله خوښۍ ورته نشته. هغه ته په خپله کوچه کې نه ویني چې روان یې، خو ستاسو د هر نیک عمل خوشبويي هغوی ته رسېږي. نو څوک چې تللي دي، له هغو سره د اړیکې دروازه نه ده بنده شوې، یوازې لاره یې بدله شوې ده. پخوا به مو زنګ (کال) کاوه، اوس به دعا کوئ. پخوا به مو لیدو ته تلئ، اوس به قبر ته ورشئ. پخوا به مو ډالۍ (تحفه) ورکولې، اوس به ایصالِ ثواب ورکوئ. باور وکړئ، ستاسو یو اوښکه چې په تنهایۍ کې د هغوی لپاره تویېږي، هغه تر هغوی په یقیني توګه رسېږي. یا الله! زموږ میندې، زموږ پلارونه، زموږ وروڼه، زموږ خویندې او زموږ ټول هغه خپل چې له دې نړۍ تللي دي، د ټولو مغفرت وکړې. یا الله د دوی قبرونه د جنت له باغونو څخه یو باغ وګرځوې. یا الله د دوی تنهایۍ په خپل رحمت سره آبادی کړې. یا الله موږ د دوی لپاره صدقه جاریه وګرځوې. یا الله کله چې موږ هم له دې نړۍ ځو، نو زموږ لپاره هم دې څوک د دعا کولو وي. آمین یا رب العالمین۔